www.wimjongman.nl

(homepagina)


De wederkomst van Saturnus, deel 24: Denk aan de Titanen!

23 januari 2022 - door Derek Gilbert</p>

()

Deel 1 - Deel 2 - Deel 3 - Deel 4 - Deel 5 - Deel 16 - Deel 7 - Deel 8 - Deel 9 - Deel 10 - Deel 11
Deel 12 - Deel 13 - Deel 14 - Deel 15 - Deel 16 - Deel 17 - Deel 18 - Deel 19 - Deel 20 - Deel 21
Deel 22 - Deel 23 - Deel 24 - Deel 25 - Deel 26 - Deel 27

Het beroemdste Romeinse religieuze festival eerde de god wiens best herinnerde karaktereigenschap was het eten van zijn kinderen. Maar, net als de god waarnaar het genoemd was, werd de Saturnalia aangepast aan een oudere versie die de Grieken kenden.

Dit Kronia wordt voor het eerst vermeld in Ionië, het centrale deel van West-Anatolië (het huidige Turkije) in de achtste eeuw v. Chr., iets voor de tijd van de profeet Jesaja.[1] Van daaruit verspreidde het feest zich naar Athene en het eiland Rhodos,[2] en uiteindelijk in westelijke richting naar Rome, waar het in de loop der tijd verschoof van midzomer naar de winterzonnewende. Beide feesten waren een tijd van vrolijkheid en het loslaten van sociale normen, met gokken, het geven van geschenken, het opschorten van normale zaken, en het omkeren van rollen door slaven en hun meesters.[3]

Maar laat je niet misleiden door het jaarlijkse feest. De god heeft een duistere kant. Het is goed gedocumenteerd dat zowel Saturnus als Kronos mensenoffers aanvaardden.

Veroordeelde gevangenen werden op Rhodos aan Kronos geofferd;[4] kinderen werden op Kreta aan de god geofferd;[5] en als Baal Hammon werden aan de god tot ver in de christelijke jaartelling Fenicische kinderen geofferd.[6] Misschien wel het gruwelijkst van alles is de beschrijving van de eerste-eeuwse filosoof Plutarch:

[Carthagers] offerden hun eigen kinderen, en zij die geen kinderen hadden, kochten kleintjes van arme mensen en sneden hun kelen door alsof het zovele lammeren of jonge vogels waren; ondertussen stond de moeder erbij zonder een traan of een klaagzang te laten horen; maar als ze ook maar één klaagzang liet horen of één traan liet vallen, moest ze het geld verbeuren, en werd haar kind toch geofferd; en de hele ruimte voor het beeld werd gevuld met een luid lawaai van fluiten en trommels, zodat de klaagkreten de oren van het volk niet zouden bereiken.[7]

Deze reputatie volgde Kronos door de eeuwen heen. Nog in de Romeinse keizertijd (27 v.Chr. tot ongeveer 400 n.Chr.) werd hij in een Griekse inscriptie Κρόνου Τεκνοφάγου-Kronos Teknophagos genoemd, oftewel "Kronos Kindereter."[8]

( )

Maar we kunnen de verantwoording voor de cultus van Kronos niet geheel bij de Grieken leggen. Zoals je reeds hebt geleerd, is deze god veel ouder dan de Griekse beschaving, en hij ontstond verder oostwaarts, in het noorden van Mesopotamië. Bewijs suggereert dat de Kronos al oud was tegen de tijd dat de Grieken zich vestigden als een wereldmacht.

Een tekst die in 1983 werd ontdekt op de plaats van de hoofdstad van het Hettitische koninkrijk Hattuša, gedateerd op ongeveer 1400 v. Chr., de tijd van de Israëlitische verovering van Kanaän, beschrijft een mythe waarin de koning der goden, de storm-god Tesjoeb (Baäl/Zeus/Jupiter onder een andere naam) een rituele maaltijd viert met de zonnegodin Allani en de "oergoden" die naar de onderwereld waren verbannen. Deze oude goden zaten niet alleen aan tafel, maar ook op de ereplaats aan Teshub's rechterhand.

De viering van de tijdelijke opschorting van de kosmische orde ging zeker gepaard met de tijdelijke opschorting van de sociale orde op aarde. Met andere woorden, de mythe met de "oergoden" zal geassocieerd zijn geweest met een ritueel van omkering tussen meesters en slaven. Nu werden de Titanen ook wel "de oude goden" genoemd, oude en/of domme mensen werden beledigd als Kronoi, en Attische komedies gebruikten uitdrukkingen als "ouder dan Kronos" en "ouder dan Kronos en de Titanen". Klaarblijkelijk was de oudheid van dit goddelijk geslacht al in een betrekkelijk vroeg stadium van de traditie spreekwoordelijk geworden. De Titanen kunnen dus met recht vergeleken worden met de Hurriaanse "oergoden".[9]

De vermelding van de oude Noord-Syrische stad Ebla in het Hurrische verhaal suggereert dat de oorsprong van de Kronia/Saturnalia daar, in Syrië, te vinden is.[10] Dit is in overeenstemming met een groeiend aantal bewijzen dat de cultussen van de Griekse en Romeinse goden in Syrië, Kanaän en Mesopotamië zijn ontstaan:

[Martin L.] West vestigde de aandacht op de conceptuele overeenkomst van de (Hettitische) "vroegere goden" (karuilies siunes) met de Titanen, die in Theogonie 424, 486 Προτεροι Θεοι worden genoemd. Beide groepen waren beperkt tot de onderwereld (met de kennelijke uitzonderingen van Atlas en Prometheus), en zoals Zeus de Titanen daarheen verbande, zo verbande Tešup [Teshub] de karuilies siunes, gewoonlijk twaalf in getal, zoals de Titanen. Zij werden op hun beurt geïdentificeerd met de Mesopotamische Anunnaki. Deze werden door Marduk naar de onderwereld verbannen, althans een aantal van hen (de helft van de zeshonderd, Enuma Elish vi 39-47, zie 41-44), waar zij werden bestuurd door Dagan of Shamash.[11]

( )

Hettitische inscriptie uit Yazilikaya met een afbeelding van de twaalf "vroegere goden" uit de onderwereld, die geïdentificeerd worden met de Mesopotamische Anunnaki-goden - dezelfde entiteiten die later door de Grieken en Romeinen Titanen werden genoemd.

De vroegste sporen van Kronos zijn dus in Mesopotamië gevonden, niet in Griekenland. Meer bepaald leidt het spoor naar het noordwesten van Mesopotamië, langs de Middellandse-Zeekust nabij de grens tussen het moderne Syrië en Turkije - precies waar we de cultussen van El en de oude god van de Hurriërs, Kumarbi, vinden.

De geleerde Amar Annus, die briljant werk heeft verricht door de Wachters te traceren vanuit Hebreeuwse teksten naar oudere Mesopotamische bronnen, kwam tot een verbazingwekkende conclusie toen hij zich verdiepte in de oorsprong van de naam van de Titanen. Annus merkt eerst het bestaan op van een oude, en tegen de tijd van de rechters in Israël, bijna mythische Amoritische stam die de "Tidanu" of "Ditanu" heette.

Zij hadden een slechte reputatie in Mesopotamië. Zij werden beschouwd als onbeschaafd, oorlogszuchtig en gevaarlijk.[12] In feite waren zij zo bedreigend voor de laatste Soemerische koningen van Mesopotamië, de Derde Dynastie van Ur, dat zij rond 2037 v. Chr. begonnen met de bouw van een muur van 175 mijl lang ten noorden van het moderne Bagdad, speciaal om de Tidanu weg te houden. Wij weten dit omdat de Soemeriërs deze muur bàd martu muriq tidnim noemden,[13] wat letterlijk betekent "Amoritische muur die de Tidnum [Tidanu] op een afstand houdt."[14]

Annus merkt op dat de naam "Ti/Di-ta/da-nu(m)-het meest waarschijnlijk 'groot dier; oeros; sterk, wild rundvee'-de naam is van de eponymische stam."[15] Als je in die tijd een totemdier zou kiezen om je stam te vertegenwoordigen, dan was de oeros een goede keuze. Het is een uitgestorven vorm van vee waarvan de moderne gedomesticeerde rassen afstammen, en ze waren enorm. Stieren stonden ongeveer 1.8 meter hoog op de schouders, wogen ongeveer een ton, en hadden gemene horens die een jager een rilling door de rug lieten gaan. Gebaseerd op middeleeuwse kunst, was een aanbevolen tactiek voor de jacht op oerossen het houden van een stevige boom tussen de jager en het dier. Oerossen waren de grootste landzoogdieren in Europa tot het laatste dier stierf in 1627.[16]

Het punt is dat de Ditanu/Tidanu, die kennelijk hun stamnaam ontleenden aan didānu of ditānu, het Akkadische woord voor "oeros," in rituele teksten te Ugarit in verband werden gebracht met de Rephaim:

Hoogverheven zij Keret
In het midden van de rpum [Rephaïm] van de aarde
In de vergadering van de vergadering van de Ditanu.[17]

De Ditanu/Tidanu waren dus in gedachten en ritueel verbonden met de Rephaïm bij de oude Amorieten, die geloofden dat de Rephaim de goddelijke voorouders waren van hun koningen. Bovendien werd deze vergadering bijeengeroepen in een necromantie ritueel voor de kroning van Ugarit's laatste koning, Ammurapi III.

U bent ontboden, O Rephaïm van de aarde,
U wordt aangeroepen, o raad van de Didanu!
Ulkn, de Raphi', is ontboden,
Trmn, de Raphi', is ontboden,
Sdn-w-rdn is ontboden,
Ṯr 'llmn is ontboden,
de Rephaïm van oudsher zijn ontboden!
U bent ontboden, O Rephaïm van de aarde,
U wordt aangeroepen, o raad van de Didanu![18]

Deze raad of vergadering was meer dan een groep geëerde voorvaderen. Een tekst uit Ugarit verwijst naar rituele offers voor de tempel van Didanu,[19] en tempels waar offers werden gebracht, zijn gewoonlijk gewijd aan goden. Tussen de tijd van Abraham, rond 2000 v.Chr., en de tijd van de richters, rond 1200 v.Chr., werden de Tidanu/Ditanu getransformeerd van een enge stam van Amorieten, genoemd naar een reusachtige wilde stier, in goddelijke wezens die verbonden waren met de Rephaim, die in die periode eveneens van de aarde verdwenen (in fysieke vorm).[20]

En - hier is het interessante - de Tidanu/Ditanu zijn de oorsprong van de naam van de slechte oude goden van de Grieken:

Dan is het misschien niet overbodig om aan te nemen dat de Griekse Titanen afkomstig zijn van de naam van de semi-mythische krijgersstam (in Ugarit) tdn-mythisch verwant aan de Rpum in de Ugarit, en ooit daadwerkelijk verbonden met de Bijbelse Rephaïm in II Samuel 5:18-22, waar we in sommige manuscripten Hebreeuwse rp'm hebben die in de LXX als Titanen is weergegeven.[21]

Op het gevaar af als een TV-presentator te klinken: Maar wacht - daar is meer! De naam van de Titaanse koning, Kronos, heeft waarschijnlijk een vergelijkbare oorsprong:

De runderachtige betekenis van de vorm Ditanu/Didanu is bijzonder intrigerend in het licht van andere tauromorfe elementen in de overlevering. Zo werd de vooraanstaande Titaan Kronos later geïdentificeerd met El, die in de Ugaritische en Bijbelse literatuur het epitheton tr, "Stier", krijgt. Afgezien van deze expliciete toespeling kunnen we ons afvragen of de naam El, (Akkadisch en Ugaritisch ilu) niet zelf al een runderbetekenis heeft.... Betekent het misschien "Stier", (misschien meer algemeen "mannelijk dier"), zodat de epitetische titel tr in feite een overbodige glans erop is?...

Bovendien zou de naam Kronos wel eens dezelfde nuance kunnen hebben, aangezien hij kan worden opgevat als een verwijzing naar runderhoorns (Akkadisch, Ugaritisch qarnu, Hebreeuws qeren), die een prominente plaats innemen in de goddelijke iconografie in het Nabije Oosten.[22]

Met andere woorden, de naam "Kronos" is waarschijnlijk afkomstig van een Semitisch woord dat in feite "Gehoornde" betekent. En in deze naam hebben we misschien een basis ontdekt voor de artistieke afbeeldingen van duivels en demonen door de eeuwen heen als gehoornde entiteiten die thuis zijn in de onderwereld.

( )

De oorsprong van de namen "Titan" en "Kronos" kan verklaren waarom duivels en demonen vaak met hoorns worden afgebeeld.

Dit klopt met de afbeelding van goden in Mesopotamië. De goden van Soemerië droegen altijd helmen met meerdere sets horens. De lamassu van Assyrië zagen eruit als gevleugelde stieren met menselijke hoofden en leeuwenpoten. En wanneer we de beschrijvingen van de cherubijnen in Ezechiël 1 en Ezechiël 10 vergelijken, realiseren we ons dat het gezicht van de cherubijn in feite het gezicht van een os is, of een oeros.

De verering van de Tidanu/Ditanu/Titanen en hun demonische afstammelingen, de Rephaïm, gaat minstens zo ver terug als de tijd van Izaäk en Jakob. Een bot-talisman uit 1750 v.C., gevonden in een koninklijk graf te Ebla in Noord-Syrië, beeldt een tafereel af dat drie rangen voorstelt in de hiërarchie van het hiernamaals: Een lager niveau voor de menselijke doden, een hoger niveau bewoond door de goden, en een middenniveau bezet door entiteiten die waarschijnlijk Rephaïm of het Eblaitische equivalent voorstellen.[23] Er is gesuggereerd door geleerden die hebben geprobeerd de symbolen op het artefact te interpreteren, dat het voorwerp een gids was voor de geest van de dode koning over hoe de status te bereiken als een van de vereerde doden.

Maar waarom zouden de Grieken de naam van een Amoritische stam kiezen voor de oude goden die in de Tartarus gevangen zitten? Stamde die stam letterlijk af van de opstandige "zonen van God" in Genesis 6? Met andere woorden, waren de Tidanu/Ditanu letterlijk de Nephilim?

Waarschijnlijk niet. De Nephilim werden vernietigd in de zondvloed. Hun geesten overleefden en werden demonen, maar wij geloven niet dat er vandaag de dag Nephilim DNA rondwaart in mensen.

Wat wel duidelijk is, zijn de connecties tussen de religies van de oude Amorieten, de Hoerriërs en Hettieten die ten noorden van Mesopotamië leefden, en de Grieken uit het klassieke tijdperk. Het is niet verwonderlijk dat geleerden afstand nemen van de consensusopvatting van honderd jaar geleden dat de Grieks-Romeinse religie zich ontwikkelde uit prehistorische Indo-Europeanen. De moderne archeologie maakt met het jaar duidelijker dat de godsdienst van Griekenland en Rome zijn oorsprong vond bij de volkeren van het Nabije Oosten.

De grootste verandering in de relatie tussen de mensheid en de "vroegere goden" was dat, tegen de tijd dat de Grieken op het wereldtoneel verschenen, Kronos de enige van de oude goden was die enige vorm van verering ontving. Zijn broers en zusters hadden een kleine rol in de Griekse kosmologie, maar Kronos was de enige met officiële riten.

Dit is een beetje vreemd, omdat de vergadering, of raad, van de Ditanu nog in de tijd van de richters een eigen tempel te Ugarit had. Het lijkt erop dat, naarmate de eeuwen verstreken, de enige van de geesten in de afgrond die nog enig respect afdwong, hun leider was.

Daar de Titanen kunnen worden geïdentificeerd als de Wachters, die in een ver verleden op de berg Hermon hun Schepper trotseerden, aanbaden de Amorieten deze wezens nog lang nadat de zondvloed hun kinderen, de Nephilim, had vernietigd. Onder invloed van de demonische geesten van de Nephilim terroriseerden deze afstammelingen van Kanaän, zoon van Ham,[24] het oude Nabije Oosten van vóór de tijd van Abraham tot de tijd van David, toen de soldaten van Israël uiteindelijk de Filistijnse "afstammelingen van de Rapha" wegvaagden.

( )

De Titanen identificeren als de Wachters die een eed zwoeren op de berg Hermon is in overeenstemming met het bewijs uit de mythen van latere beschavingen. Tekstueel bewijs uit het oude Mesopotamië identificeert Kronos als de Phoenicische Baal Hammon, en de vroegere Mesopotamische godheden Kumarbi (Hurriërs), El (Kanaän), Dagan (Amorieten en Filistijnen), Assur (Assyrië), en Enlil (Akkad en Soemerië). Allen, van Kumarbi tot Enlil, hebben hun oorsprong in het noordwesten van Syrië of het zuidoosten van Turkije, in een gebied dat in het algemeen in het zuiden wordt begrensd door Jebel Bishri in het noordoosten van Syrië en het Amanusgebergte in het zuiden van Turkije. En dat is precies de streek die uiteindelijk de Amorieten voortbracht en de stam waarvan de Amoritische koningen van Babylon beweerden af te stammen, de Tidanu/Ditanu, die blijkbaar de naam aannamen van de oude goden die door de latere Grieken "Titanen" werden genoemd. In feite wordt een van de bergtoppen in de Bishri-reeks ten noordoosten van Palmyra "Jebel Diddi" genoemd, waarin mogelijk de naam van de oude Amoritische stam bewaard is gebleven.[25]

Na de zondvloed brachten geesten in de omgeving van het huidige Aleppo een groep Amorieten ertoe te geloven in een verdraaide versie van de geschiedenis, namelijk dat de voorouders van deze stam halfgoden waren geweest, "machtige mannen van weleer", en dat de oude goden nog steeds beschikbaar waren om te dienen, als de Amorieten maar hun aanbidding toezegden en regelmatig offers aan hen brachten. Toen de invloed van deze oude goden zich in de loop der tijd westwaarts verspreidde over het land van de Hurriërs en de Hettieten, werden zij in de godsdienst van de Grieken opgenomen als de Titanen, een naam die het stierachtige uiterlijk van deze entiteiten weerspiegelt, die misschien, net als de goddelijke rebel uit Eden, opstandige cherubs zijn die dachten dat zij hun Schepper ten val konden brengen.

In feite kan dit extra bewijs zijn dat de "gehoornde", Kronos/Shemihazah, de bescherm cherub in Eden was voordat hij het waagde om te proberen zijn eigen koninkrijk op aarde te vestigen.

Zelfs nadat hij van de berg van God was verdreven, is Kronos de wereld blijven beïnvloeden. Tot op de dag van vandaag kan men stellen dat kinderoffers, die een industrie zijn geworden, een gezuiverde versie zijn van de oude verering van een duistere god die in de Tartarus zit te wachten op het moment om te voorschijn te komen en op te eisen wat volgens hem rechtmatig van hem is - de troon van God zelf.

VOLGENDE: Baäl Hammon

Eindnoten:

[1] Jan N. Bremmer, “Remember the Titans!” In C. Auffarth and L. Stuckenbruck (eds.), The Fall of the Angels (Leiden; Boston: Brill, 2004), pp. 43–44.

[2] Ibid., p. 44.

[3] John F. Miller, “Roman Festivals,” in The Oxford Encyclopedia of Ancient Greece and Rome (Oxford University Press, 2010), p. 172.

[4] Porphyry, On Abstinence from Animal Food , 2.54 (http://www.tertullian.org/fathers/porphyry_abstinence_02_book2.htm, retrieved 6/15/19).

[5] Ibid., 2.56.

[6] Diodorus Siculus, Library of World History 13.86.3; 20.14.6 (http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Diodorus_Siculus/home.html, retrieved 6/15/19); also Tertullian, Apologeticus 9.22 (http://www.tertullian.org/articles/mayor_apologeticum/mayor_apologeticum_07translation.htm, retrieved 6/15/19).

[7] Plutarch, On Superstition 13.4 (http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Plutarch/Moralia/De_superstitione*.html, retrieved 4/7/21).

[8] Jan N. Bremmer, Greek Religion and Culture, the Bible and the Ancient Near East (Leiden; Boston: Brill, 2008), p. 84.

[9] Bremmer, op. cit., p. 46.

[10] Ibid., p. 47.

[11] Wyatt (2010), op. cit., p. 56.

[12] Michael Heltzer, The Suteans (Naples: Instituto Universitario Orientale, 1981), p. 99.

[13] Thorkild Jacobsen, Cuneiform Texts in the National Museum, Copenhagen, Chiefly of Economical Contents (Leiden: Brill, 1939), p. 7.

[14] Walther Sallaberger, “From Urban Culture to Nomadism: A History of Upper Mesopotamia in the Late Third Millennium.” In C. Kuzucuoğlu and C. Marro (eds.), Soci ét és humaines et changement climatique à la fin du troisi ème mill énaire: une crise a-t-elle eu lieu en Haute Mé sopotamie? (Istanbul: Institut Français d’Études Anatoliennes-Georges Dumézil, 2007), pp. 444–445.

[15] Annus (1999), op. cit., p. 19.

[16] There’s an active program to create a new breed similar to the aurochs to be released into the wild in Europe. Breeders hope to have a close match for the aurochs by 2025. Kieron Monks, “The Wild, Extinct Supercow Returning to Europe.” CNN, Jan. 9, 2017. https://www.cnn.com/2017/01/09/world/auroch-rewilding/index.html, retrieved 4/6/21.

[17] Ugaritic text KTU 1.15. III, 13–15, cited by Annus, op. cit.

[18] KTU 1.161, in Wyatt (2002), op. cit., p. 210.

[19] Jordi Vidal, “The Origins of the Last Ugaritic Dynasty.” Altorientalishce Forschungen 33 (2006), p. 168.

[20] Og of Bashan, defeated by the Israelites around 1406 BC, was described in the Bible as the last of the remnant of the Rephaim (Deuteronomy 3:11).

[21] Annus (1999), op. cit., p. 20.

[22] Wyatt (2010), op. cit., pp. 54–55.

[23] Andrea Polcaro, “The Bone Talisman and the Ideology of Ancestors in Old Syrian Ebla: Tradition and Innovation in the Royal Funerary Ritual Iconography.” In P. Matthiae (ed.), Studia Eblaitica (Wiesbaden: Harrassowitz Verlag, 2015), pp. 179–204.

[24] Genesis 10:16.

[25] Daniel Bodi, “Is There a Connection Between the Amorites and the Arameans?” Aram 26:1 & 2 (Oxford: Aram Publishing, 2014), p. 385.

Bron: The Second Coming of Saturn Part 24: Remember the Titans! » SkyWatchTV